Câu hỏi khó nhất của một nghiên cứu trường hợp không phải là phân tích. Nó là: vì sao chọn ca này?
Trả lời "vì tôi tiếp cận được" thì mọi kết luận sau đó đều yếu, dù phân tích sâu tới đâu.
Các cách chọn ca có lý
- Ca điển hình: đại diện cho một loại rộng hơn.
- Ca cực đoan: hiện tượng thể hiện rõ nhất, dễ thấy cơ chế.
- Ca quyết định: nếu lý thuyết đúng ở đâu thì phải đúng ở đây.
- Ca lệch: kết quả trái với dự đoán của lý thuyết hiện có.
- Mỗi cách cho ra một loại kết luận khác nhau, không thay thế nhau được.
Ca lệch là loại có giá trị nhất
- Một ca trái với lý thuyết đủ để buộc lý thuyết phải sửa.
- Nó không cần đại diện cho gì cả.
- Đây là chỗ nghiên cứu trường hợp mạnh hơn hẳn nghiên cứu quy mô lớn.
Nhiều ca
- So sánh có hệ thống giữa vài ca mạnh hơn một ca đơn lẻ.
- Chọn ca khác nhau ở đúng biến bạn quan tâm, giống nhau ở phần còn lại.
- Ba tới sáu ca là khoảng thường làm được với nguồn lực thật.
Phạm vi kết luận
- Không suy rộng ra tổng thể theo kiểu thống kê.
- Suy rộng ra lý thuyết: cơ chế này hoạt động thế nào.
- Người đọc tự đánh giá ca của họ có giống ca của bạn không.
- Vì vậy phải mô tả bối cảnh đủ chi tiết để họ đánh giá được.
Nguồn dữ liệu
- Phỏng vấn, tài liệu, quan sát, số liệu — dùng nhiều nguồn.
- Đối chiếu chéo giữa các nguồn là điểm mạnh chính của phương pháp.
- Chỗ các nguồn không khớp là chỗ đáng đào sâu nhất.
Một điều đáng nhớ
Viết ra lý do chọn ca trước khi bắt đầu thu thập.
Nếu lý do duy nhất là bạn tiếp cận được, hãy tìm thêm một lý do lý thuyết — hoặc đổi cách đóng khung câu hỏi để ca đó trở thành lựa chọn có lý. Cả hai đều làm được, nhưng chỉ làm được trước khi thu thập.
Câu hỏi thường gặp
Câu hỏi khó nhất của nghiên cứu trường hợp là gì?
Vì sao chọn ca này — trả lời vì tôi tiếp cận được thì mọi kết luận đều yếu dù phân tích sâu tới đâu.
Có những cách chọn ca nào?
Ca điển hình, ca cực đoan, ca quyết định, và ca lệch — mỗi cách cho ra một loại kết luận khác nhau.
Vì sao ca lệch có giá trị nhất?
Vì một ca trái với lý thuyết đủ để buộc lý thuyết phải sửa, và nó không cần đại diện cho gì cả.
Chọn nhiều ca thế nào?
Chọn ca khác nhau ở đúng biến bạn quan tâm và giống nhau ở phần còn lại — ba tới sáu ca là khoảng thường làm được.
Phạm vi kết luận tới đâu?
Không suy rộng ra tổng thể theo kiểu thống kê mà suy rộng ra lý thuyết — nên phải mô tả bối cảnh đủ chi tiết để người đọc tự đánh giá.